توصیه API
دسامبر 28, 2016
هدف از نصب صاعقه گیر
فوریه 4, 2017

صاعقه گیر چیست؟

صاعقه گیر

صاعقه گیر

صاعقه گیر چیست؟

صاعقه پدیده ای طبیعی است که بر اثر برخورد کردن ابرهایی که دارای بارهای ناهمنام با یکدیگر هستند، ایجاد می شود و در نتیجه آن، واکنش های الکتریکی شدیدی به صورت نور تولید می گردد. در صاعقه های شدید، معمولاً بیشترین تخلیه الکتریکی صورت می گیرد که برای ساختمان ها و تجهیزات بسیار خطرناک است و در بعضی موارد می تواند باعث آتش سوزی و حریق شود. پیشنهاد نیرو ایستا برای حل این مشکل، استفاده از صاعقه گیر استفاده می باشد. صاعقه گیر یا برق گیر دستگاهی است که برای محافظت از تجهیزات موجود در پست ها و ساختمان ها در برابر امواج در حال حرکت به کار می رود. به طور خلاصه، کاری که صاعقه گیر انجام می دهد این است که ولتاژهای بالا و غیرعادی را به زمین منتقل می کند، بدون اینکه بر منبع تغذیه تأثیر بگذارد. صاعقه گیر به طور موازی با تجهیزات محافظت شده در پست و در بین خط و زمین نصب می شود.

آنچه در این مطلب می خوانید

اثر صاعقه بر ساختمان ها و تجهیزات چیست؟

• از اثرات مستقیم صاعقه بر ساختمان، ایجاد جریان و ولتاژ بالای لحظه ای و ایجاد خسارات بر خود ساختمان از جمله حریق و شکستن شیشه ها را می توان نام برد.
• اثرات غیرمستقیم صاعقه، ایجاد پالس های گذرا بر شبکه ی برق، مخابرات و رایانه و ایجاد خسارات بر تمامی تجهیزات الکتریکی و الکترونیکی است.

تا این جا با اثر صاعقه بر روی ساختمان ها و تجهیزات آشنا شدیم و دلیل ضرورت استفاده از صاعقه گیرها را دریافتیم. انواع صاعقه گیرها به دو دسته کلی صاعقه گیرهای غیرفعال یا پسیو و صاعقه گیرهای فعال یا اکتیو تقسیم می شوند که در ادامه با آن ها بیشتر آشنا خواهیم شد.

انواع صاعقه گیر:

۱. صاعقه گیر غیرفعال (Passive):

اولین روش جذب صاعقه که به صاعقه گیرهای پسیو یا غیرفعال شهرت دارد، توسط بنجامین فرانکلین پیشنهاد شد. این صاعقه گیر، تنها میله ای نوک تیز است که در بالاترین نقطه سازه نصب می شود. در هنگام صاعقه با جذب ولتاژ ، جریان تولیدی را به زمین منتقل می کند و در این مسیر هیچ عامل تشدید کننده‌ای غیر از شکل خاص آن‌ها وجود ندارد. پیشنهاد می شود که از صاعقه گیر پسیو به خاطر سادگیش در نصب شدن، در ایستگاه های رادیویی، محل آنتن های بشقابی و ساختمان هایی که سطح حفاظتی کوچک دارند، استفاده شود. صاعقه گیر غیرفعال (پسیو) با توجه به شیوه ساخت و نوع کاربری در انواع مختلفی ساخته می شود:

• صاعقه گیر میله ای
• صاعقه گیر با فواصل هوایی
• صاعقه گیر لوله ای
• صاعقه گیر با قوس طولانی
• صاعقه گیر با مقاومت غیر خطی
• کابل های معلق
• قفس فارادی
• سیستم ترمینال مش

صاعقه گیر میله ای


اولین و ساده ترین صاعقه گیرها که توسط فرانکلین پیشنهاد شدند، شامل یک میله نوک تیز ساده بود که از جنس مس یا استیل بود. صاعقه گیر میله ای، معایب بسیاری دارد و تنها مزیتی که دارد این است که ارزان است. این معایب می توانند در ولتاژهای بالا، سیم پیچی دستگاه‌ها (ترانسفورماتورها) را تهدید کنند و با تداوم عبور جریان به زمین حتی پس از حذف اضافه ولتاژ، باعث عمل کردن وسایل حفاظتی و در نتیجه، ایجاد وقفه در سیستم شوند.

برای مطالعه بیشتر در این مورد می توانید مقاله “میله صاعقه گیر چگونه کار می کند؟” را بررسی نمایید.

صاعقه گیر با فواصل هوایی


صاعقه گیر با فواصل هوایی، شامل دو الکترود یا دو شاخک است که متناسب با ولتاژ، در فاصله معین بین هادی و زمین قرار می‌گیرند و در صورت بروز اضافه ولتاژ، میان این الکترودها قوس الکتریکی برقرار می‌شود. قوسی که ایجاد می شود باعث اتصال کوتاه می گردد و از اضافه شدن بیشتر ولتاژ جلوگیری می کند.

صاعقه گیر لوله ای


صاعقه گیرهای لوله ای شامل یک فاصله هوایی برای جرقه زدن در فضا و یک فاصله دیگر در درون یک محفظه مخصوص هستند که با هم بطور سری قرار دارند. این نوع صاعقه گیر‌ها به منظور کوتاه کردن زمان عبور جریان و جلوگیری از وقوع اتصال کوتاه تهیه شده ا ند.

صاعقه گیر با قوس طولانی(LFA)


یکی از روش های جدید حفاظت خطوط انتقال، روشی است که جهت هدایت قوس الکتریکی ناشی از تخلیه، از یک سطح طولانی استفاده می شود. صاعقه گیرهای قوس طولانی می توانند بین هادی های زمین یا به صورت سری با مقره قرار بگیرند و جلوی خارج شدن خطوط را بر اثر تخلیه اضافه ولتاژهای ناشی از تخلیه الکتریکی را بگیرند.

صاعقه گیر با مقاومت غیرخطی


صاعقه گیر با مقاومت غیرخطی، همان طور که از اسم آن پیداست مانند یک مقاومت غیرخطی عمل می کند. قرص های اکسید روی موجود روی این صاعقه گیرها، نقش مقاومت غیرخطی را ایفا می کنند. عملکرد این صاعقه گیر به این صورت است که در برابر ولتاژ نامی شبکه، ولتاژ بالایی را از خود نشان می دهد و در برابر ولتاژهای بالاتر از ولتاژ نامی، امپدانس کمی را نشان می دهد که کار تخلیه الکتریکی صورت گیرد و به این روش، از تجهیزات محافظت کند.

کابل های معلق


در صاعقه گیرهای از نوع کابل معلق، از یک یا چند سیم هوایی در بالای ناحیه ای که قرار است از آن محافظت شود، استفاده می گردد. این سیم ها از طریق دکل‌هایی در دو طرف ناحیه مورد نظر قرار گرفته و ازهمان طریق نیز به زمین متصل می‌شوند.

قفس فارادی


همان طور که گفته شد، صاعقه گیر میله ای معایب و محدودیت های زیادی دارد. از این رو، با گسترش ابعاد ساختمان ها، صاعقه گیر قفس فارادی جایگزین صاعقه گیرهای میله ای شد. در این روش، سعی می‌شود ساختمان را در قفسی از هادی‌های مسی یا فولادی محصور کرد.

سیستم ترمینال مش


صاعقه گیر سیستم ترمینال مش هم شامل چندین میله مهار شده و متصل به یکدیگر است که تمامی این میله‌ها توسط هادی بهم وصل شده و به زمین نیز متصل می‌گردند.

تفاوت صاعقه گیرهای پسیو و اکتیو

2. صاعقه گیر فعال(Active)

صاعقه گیر فعال، صاعقه گیری است که به واسطه انرژی دریافتی از منبع خارجی و استهلاک و مالش ابرها تولید شده و به صورت خودکفا هوای اطراف خود را یونیزه می کند. صاعقه گیرهای فعال به دو دسته کلی تقسیم می -شوند:
• صاعقه گیرهای وابسته به فعال شدن به منبع خارجی مانند برق شهر یا باتری
• صاعقه گیر خودکفا برای فعال شدن انرژی به واسطه یک مکانیزم داخلی

صاعقه گیرهای فعال هم مانند صاعقه گیرهای غیرفعال، دارای گستره وسیعی هستند که از انواع آن ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
• اتمی
• بادی (پیزوالکتریک)
• خورشیدی
• خازنی

صاعقه گیرهای اتمی


صاعقه گیرهای اتمی، برای انجام عملیات یونیزاسیون وابسته به تشعشعات اتم سزیمی بودند که در داخل آن قرار داشت، وابسته بودند. امروزه، این دسته از صاعقه گیرها به دلایل زیر دیگر تولید نمی شوند:
• وجود اثرات زیست محیطی شدید به علت تشعشعات یک عنصر اتمی
• عدم وابستگی عملیات یونیزاسیون صاعقه گیر با اتصال سیستم صاعقه گیر با الکترود زمین
• وابستگی صاعقه گیرهای اتمی با نیمه عمر عنصر اتمی که در آن به کار رفته بود

صاعقه گیرهای بادی (پیزوالکتریک)


صاعقه گیرهای بادی از یک محفظه خالی با مسیر ورود و خروج دوکی شکل آیرودینامیک ساخته شده اند که ورود و خروج هوا از آن طی یک سیکل و مسیر مشخص صورت می گیرد و باعث ارتعاش یک الکترود عمودی می شود. این الکترود متصل به یک سلول پیزوالکتریک است. نوسانات الکترود سبب ایجاد الکتریسیته ساکن در سلول می شود و این انرژی ذخیره شده، در بین الکترود و جداره خارجی صاعقه گیر تخلیه شده و منجر به یونیزاسیون هوای اطراف خواهد شد.

صاعقه گیرهای خورشیدی


صاعقه گیرهای خورشیدی شامل باتری و تعدادی سلول خورشیدی دریافت کننده انرژی هستند که تابش نور آفتاب باعث می شود که باتری ها شارژ شوند. انرژی ذخیره شده در باتری ها باید در لحظه مناسب، باعث تخلیه و یونیزاسیون هوا شود.

صاعقه گیرهای خازنی


ساز و کار عملکرد صاعقه گیرهای خازنی براساس وجود پتانسیل الکتریکی جوی بنا شده است. این صاعقه گیرها می توانند انرژی مصرفی خود را به طور طبیعی از میدان الکتریکی اتمسفر بگیرند. زمانی که انرژی الکتریکی اتمسفر از حد معینی بیشتر شود، واحد شارژ برای جمع آوری انرژی فعال می شود. این واحد تا اشباع خازن-های یک مدار الکترونیکی به شارژ شدن ادامه می دهد. هرگاه مقدار پتانسیل اتمسفر از حد مشخصی عبور کند، آن گاه دستور تخلیه خازن ها را به الکترود میانی متصل به زمین صادر می کند. همین امر باعث می شود تا هوای اطراف صاعقه گیر دچار یونیزاسیون شود.

صاعقه گیر خازنی
صاعقه گیرهای خازنی

هدف از نصب صاعقه گیر

براساس تحقیقات، در هر ثانیه، به طور متوسط بیش از پنجاه صاعقه به زمین اصابت می کنند و این صاعقه ها خسارات جانی و مالی فراوانی را از خود به جا می گذارند. وقتی صاعقه به یک سازه یا یک ناحیه مشخص اصابت می کند، این برخورد می تواند سبب خسارات قابل توجهی که معمولاً با آتش سوزی همراه است، شود و حفاظت در برابر این خطرات تنها توسط صاعقه گیر امکان پذیر است. به طور کلی، حوادثی که توسط صاعقه به وجود می آید به دو گروه تقسیم می شوند:
• حوادثی که به سبب برخورد مستقیم صاعقه به وجود می آید.
• حوادثی که به سبب اثرات غیر مستقیم صاعقه بوجود می آید.

هدف از نصب صاعقه گیر، حفاظت از سیستم ها و افراد در برابر صاعقه و به وجود آوردن مسیری مطمئن جهت انتقال جریان عظیم صاعقه به زمین است. در سیستم صاعقه گیر، رادهای هوائی وظیفه جذب صاعقه با میله راد صاعقه گیر و هادی های نزولی وظیفه انتقال جریان را به شبکه ارتینگ به عهده دارند. اگر سیستم صاعقه گیر به درستی طراحی و نصب شده باشد، امنیت جانی افراد و ایمنی تجهیزات را تضمین خواهد کرد.

نحوه عملکرد انواع صاعقه گیر

مهمترین مولفه در همه ی سیستم های صاعقه گیر و ارتینگ، رساناها هستند. این رساناها در انواع مختلفی مانند نوع مسی و آلومینیومی بدون روکش و یا روکش دار PVC و یا LSOH موجود هستند. ویژگی مشترک همه صاعقه گیرها این است که در همه انواع آن ها، وجود یک قطع کننده جریان هوا بسیار ضروری است. این مولفه از آلیاژهای مسی و یا آلومینیومی با کیفیت بالا ساخته می شود تا حداکثر رسانایی را برای ما تامین کند. جزء مهم دیگری که در انواع مختلف صاعقه گیر تعبیه می شود، الکترودهای زمین هستند. وجود الکترودهای زمین، جهت پراکنده کردن موثر جریان های صاعقه از شبکه رسانایی به زمین، حیاتی و لازم است. برای حفاظت از منبع توان اصلی سیستم، باید بتوانیم از جریان های گذرایی که وارد سیستم توزیع برق ساختمان می شوند، حتماً محافظت کنیم تا به منبع آسیب نزنند.

بر همین اساس، نحوه عملکرد صاعقه گیر این گونه است که تا زمانی که ولتاژ مدار در محدوده مجاز قرار دارد، صاعقه گیر به صورت مدار باز عمل می کند. اما زمانی که ولتاژ سیستم بالاتر از حد مجاز صاعقه گیر شود و اختلاف پتانسیل دو سر صاعقه گیر از حد مجاز بالاتر برود، آن گاه مدار بسته شده و ولتاژ اضافی به وسیله اتصال کوتاه در زمین تخلیه می شود.

صاعقه گیر الکترونیکی

صاعقه گیر‌های الکترونیکی، صاعقه گیرهایی هستند که انرژی مورد نیاز خود را به طور طبیعی از میدان الکتریکی موجود در اتمسفر دریافت می‌کنند. میله‌های پایینی این نوع صاعقه گیر، با جذب این بار‌های الکتریکی، باعث ذخیره انرژی مورد نیاز در واحد جرقه زن (Triggering Unit) می‌شوند. شدت میدان الکتریکی ایجاد شده در هنگام طوفان، چندین کیلو ولت بر متر است.

درست قبل از وقوع صاعقه، شدت میدان الکتریکی سریعاً افزایش می‌یابد و این تغییرات به سرعت توسط صاعقه گیر کشف شده و به واحد صاعقه گیر ارسال می‌شود. در این زمان، انرژی ذخیره شده با کمک جرقه به نوک میانی تخلیه و منجر به یونیزاسیون محیط اطراف می‌شوند. به بیان دیگر، صاعقه گیر الکترونیکی، از اثر یونیزه نمودن هوای اطراف استفاده می کند و این کار باعث می شود تخلیه صاعقه در مدت زمان کمتری صورت پذیرد.

صاعقه گیر الکترونیکی
صاعقه گیر الکترونیکی
TSC-2015_Novaris_counter
شمارنده صاعقه گیر

شمارنده صاعقه گیر چیست؟

اگر بخواهیم تعداد صاعقه هایی را که از سیستم عبور کرده اند، بشماریم و ساعت و تاریخ دقیق وقوع آن ها را گزارش دهیم، از شمارنده ها یا کانترهای برقگیر استفاده می کنیم. شمارنده صاعقه گیر از یک نمایشگر ۶ رقمی تشکیل شده است. هر ضربه صاعقه در هنگام عبور عدد سمت راست را یک واحد افزایش می دهد و آن را ثبت می کند.

ویژگی های یک صاعقه گیر خوب چیست؟

یک صاعقه گیر ایده آل باید دارای ویژگی های زیر باشد:

• نباید در شرایط کار عادی جریان بکشد
• طول عمر زیادی داشته باشد
• شعاع حفاظتی آن گسترده باشد
• در آن از تکنولوژی های برتر روز استفاده شده باشد
• صحت و عملکرد آن، هم در شرایط واقعی و هم در شرایط آزمایشگاهی به تایید رسیده باشد
• محور اصلی صاعقه گیر از نوک آن تا نقطه اتصال به هادی میانی یکپارچه باشد
• سیستم عملکرد آن کاملاً مستقل و خودکفا باشد یعنی به نور، باطری و … نیاز نداشته باشد

صاعقه گیر
تجهیزات جانبی صاعقه گیر
تجهیزات جانبی صاعقه گیر

تجهیزات جانبی صاعقه گیر

هر صاعقه گیر دارای چند تجهیز جانبی است که عبارتند از:

۱. کنتور صاعقه گیر (کانتر صاعقه گیر):

همان طور که گفتیم، جهت نمایش و ثبت تعداد صاعقه جذب شده و تخلیه شده از شمارنده صاعقه گیر یا کانتر صاعقه گیر استفاده می کنیم.

۲. کلمپ یا بست:

جهت اتصال هادی نزولی به صاعقه گیر از کلمپ یا بست استفاده می شود. جنس بدنه کلمپ، از فولاد و گالوانیزه است.

۳. ریموت تستر:

ریموت تستر، همان طور که از اسم آن مشخص است، جهت تست کردن سالم بودن و کار کردن مدارات الکترونیکی داخلی صاعقه گیر به کار می رود. این تجهیز تا فاصله ۱۵۰ متری از صاعقه گیر هم قابلیت کنترل آن را دارد.

۴. بست های ابرویی:

بست های ابرویی جهت نصب پایه تلسکوپی صاعقه گیر به کار می روند.

۵. میله صاعقه گیر:

برای این که ارتفاع صاعقه گیر را افزایش دهیم می توانیم از میله صاعقه گیر استفاده کنیم. جنس این میله ، معمولاً از نوع فولاد با روکش گالوانیزه است.

.

چک لیست کالای پیشنهادی سیستم صاعقه گیر

برای مشاهده شرح کالای پیشنهادی سیستم صاعقه گیر و ارت با شعاع ۷۰ متر ، ۹۰ متر و ۱۲۰ متر اینجا کلیک نمایید .

مراحل نصب صاعقه گیر

مراحل نصب صاعقه گیر از جمله صاعقه گیر ساختمان به ۱۱ گام زیر تقسیم بندی می شود:
۱. برداشت اطلاعات عوارض محل مورد نظر جهت حفاظت
۲. ارزیابی ریسک
۳. تعیین سطوح حفاظتی
۴. اجرای سیستم ارتینگ و همبندی
۵. نصب همان صاعقه گیر
۶. نصب هادی های نزولی
۷. نصب بست ها، کلمپ ها
۸. نصب جعبه تست
۹. نصب شمارنده صاعقه گیر
۱۰. همبندی سازه اطراف واحد جذب
۱۱. نصب سرج ارستر در تابلو برق ها و تجهیزات الکترونیکی حساس

قیمت تجهیزات صاعقه گیر

اگر قصد دارید برای ساختمانتان یک سیستم صاعقه گیر و ارت با کیفیت مطلوب نصب کنید و به دنبال بررسی و ارزیابی قیمت ها هستید، ما در این سایت، شرح کالای پیشنهادی سیستم صاعقه گیر و ارت با شعاع ۷۰ ، ۹۰ و ۱۲۰ متر آورده شده است تا بتوانید برآوردی از تجهیزات و کالاهای مورد نیاز و قیمت آن ها را داشته باشید.

خرید صاعقه گیر

برای مشاهده لیست قیمت اقلام صاعقه گیر به این لینک مراجعه نمایید .

نمایندگی فروش صاعقه گیر

شرکت مهندسی نیرو ایستا در سال۶۵ تاسیس شد و در زمینه های زیر فعالیت خود را آغاز نمود:
حفاظت از صاعقه، سیستم ارت و تامین تجهیزات و اجرای سیستم های صاعقه گیر الکترونیکی، خازنی، سیستم ارتینگ، چاه ارت، مواد کاهنده مقاومت ارت LOM بنتونیت و سیستم اعلام حریق و آنتن مرکزی.
این شرکت، نماینده انحصاری فروش صاعقه گیر الکترونیکی و خازنی، یونیزاسیون، ارستر و تجهیزات سیستم ارت از کشور فرانسه است و تاکنون پروژه های بسیاری را در جای جای ایران عزیز انجام داده است. شرکت مهندسی نیرو ایستا در تلاش است تا از این طریق بتواند گامی موثردر جهت ایمن سازی و کاهش خسارات جانی و مالی ناشی از حوادث بردارد. این شرکت با داشتن پرسنل مجرب دارای سابقه درخشان بوده و آماده انجام کلیه پروژه های سیستم ارتینگ و حفاظت از صاعقه و صاعقه گیر برای کارخانجات، آپارتمان ها ، شرکت ها و …. در سراسر ایران می باشد.

برای هرگونه استعلام قیمت انواع صاعقه گیر و دریافت مشاوره رایگان ، شما می توانید به متخصصان شرکت مهندسی نیرو ایستا تماس حاصل نموده تا تمام مراحل آن به شکل تخصصی برای شما شرح گردد.

3,718 total views, 22 views today

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *